PI-RADS v2.1
Ken een PI-RADS v2.1-categorie toe aan een laesie op prostaat-MRI. Kies de zone, scoor DWI en T2, vul grootte en DCE aan, en de calculator past de dominante-sequentie- en opwaarderingsregels toe.
Laesie
PI-RADS
4
DWI
4
T2
3
PI-RADS 4 · PZ · DWI 4, T2 3 · 12 mm
PI-RADS 4. Klinisch significant carcinoom is waarschijnlijk. In de perifere zone is DWI de dominante sequentie: DWI 4, T2 3.
Beschrijf bij deze score ook de uitbreiding: kapseldoorgroei, invasie van de vesiculae seminales en de afstand tot het neurovasculaire bundel veranderen het operatieplan meer dan de score zelf.
PI-RADS beoordeelt één laesie. Rapporteer er maximaal vier en benoem de indexlaesie: die met de hoogste score, en bij gelijke scores die met extraprostatische uitbreiding of de grootste diameter.
Hoe lees je de uitkomst
De categorie drukt de kans op klinisch significant carcinoom uit, niet de aanwezigheid ervan. Categorie 1 en 2 sluiten de vraag af, 4 en 5 leiden naar gerichte biopsie, en 3 legt de beslissing bij informatie die de MRI niet bevat.
Hoe de categorie tot stand komt
Perifere zone: DWI beslist. Transitiezone: T2 beslist.
Alleen in de PZ: een DWI van 3 wordt PI-RADS 4 bij een positieve DCE. Dat is de enige rol die dynamisch contrast in v2.1 nog heeft.
In de TZ twee opwaarderingen met verschillende drempels: een T2 van 2 wordt PI-RADS 3 bij een DWI van 4 of 5, en een T2 van 3 wordt pas PI-RADS 4 bij een DWI van 5.
Voor beide sequenties is het verschil tussen 4 en 5 de grootte: 15 mm of meer, of aangetoonde extraprostatische uitbreiding of invasief gedrag.
Wanneer gebruik je hem
- Bij het toekennen van een categorie aan een laesie op multiparametrische prostaat-MRI.
- Bij de controle of de dominante sequentie voor deze zone ook degene is waarop je gescoord hebt.
- Bij de vraag of DCE nog iets verandert, wat in v2.1 zelden het geval is.
- Bij een 4-of-5 waar de laesie dicht tegen de 15 mm aan zit.
⚠️ Valkuilen
- De transitiezone op DWI scoren is de meest gemaakte fout. In de TZ leidt T2, en waardeert DWI alleen op.
- De twee opwaarderingen in de TZ hebben verschillende drempels: een T2 2 tilt al bij DWI 4, maar een T2 3 pas bij DWI 5. Een T2 3 bij DWI 4 opwaarderen is de voorgestelde variant v2.1-B uit de literatuur, niet v2.1.
- DCE doet niets in de transitiezone, en niets in de perifere zone tenzij de DWI precies 3 is. Een aankleurende laesie is daarmee nog geen PI-RADS 4.
- Meet de grootste diameter op de sequentie waarop de laesie het duidelijkst is, in de perifere zone dus meestal de ADC. Alleen op T2 meten verschuift laesies over de 15 mm-grens.
- PI-RADS beoordeelt laesies, geen patiënten. Rapporteer er maximaal vier en benoem de indexlaesie expliciet.
- De categorie bevat geen PSA, eerdere biopsie of familieanamnese. Die horen in de conclusie, niet in de score.
Veelgestelde vragen
Hoe komt een PI-RADS v2.1-categorie tot stand?
Via de dominante sequentie voor de zone: DWI in de perifere zone en T2 in de transitiezone. Een perifere DWI 3 wordt een 4 bij positieve DCE, en een transitionele T2 3 wordt een 4 bij een DWI van 4 of 5.
Wat onderscheidt PI-RADS 4 van 5?
Grootte en gedrag. Hetzelfde beeld scoort 4 onder de 15 mm en 5 vanaf 15 mm, of zodra er aangetoonde extraprostatische uitbreiding of invasief gedrag is.
Wanneer doet dynamisch contrast ertoe?
Alleen in de perifere zone, en alleen als de DWI precies 3 is. In elke andere situatie, inclusief de hele transitiezone, verandert DCE de categorie niet.
Wat doe je met een PI-RADS 3?
De MRI heeft gezegd wat hij kan. De PSA-densiteit geeft doorgaans de doorslag: rond 0,15 en zeker vanaf 0,20 kantelt het richting biopsie, daaronder richting vervolgen.
Wat is er veranderd tussen PI-RADS v2 en v2.1?
De transitiezone kreeg een opwaardering erbij: een T2 van 2 wordt PI-RADS 3 bij een DWI van 4 of 5. De DWI-omschrijvingen zijn herschreven, waarbij score 2 lineair of wigvormig werd en score 3 de termen licht en matig losliet ten gunste van focaal, afgegrensd en anders dan de achtergrond, uitgesproken op één sequentie maar niet op allebei. “Uitgesproken” is zelf gedefinieerd als een sterkere signaalverandering dan enig ander focus in dezelfde zone. Een negatieve DCE omvat nu expliciet ook een aankleurende uitgestulpte BPH-nodus.
Welke laesie is de indexlaesie?
Die met de hoogste PI-RADS-categorie. Bij gelijke categorieën de laesie met extraprostatische uitbreiding, en anders de grootste.
Literatuur
📄Turkbey B, Rosenkrantz AB, Haider MA, et al. Prostate Imaging Reporting and Data System Version 2.1: 2019 Update of PI-RADS Version 2. Eur Urol. 2019;76(3):340–351.
📄Weinreb JC, et al. PI-RADS Prostate Imaging – Reporting and Data System: 2015, Version 2. Eur Urol. 2016;69(1):16–40.
📄ACR PI-RADS-materialen.↗Deze rekentool ondersteunt de beoordeling van een zorgverlener en vervangt die niet. Controleer de uitkomst altijd tegen je eigen metingen en de geldende richtlijn.
Andere calculators
Ontwikkel jezelf en anderen.
Archiveer, annoteer en presenteer je eigen casuïstiek met Radiology Casebook. Gratis.
Begin nu